Hvað er heimsminjaskrá

1920Px Forth Bridge (1)
Canterbury Cathedral Portal Nave Cross Spire
Big Pit Mining Museum

Forth bryggjan

The Forth Bridge is a cantilever railway bridge over the Firth of Forth in the east of Scotland, 9 miles (14 kilometres) west of Edinburgh City Centre. It is considered an iconic structure and a symbol of Scotland. It was designed by the English engineers Sir John Fowler and Sir Benjamin Baker and built by Sir William Arrol of Glasgow who also built Tower Bridge in London.

Canterbury dómskirkjan, St Augustine's Abbey og St Martin's kirkjan

St Martin's Church is the oldest church in England. The church and St Augustine's Abbey were founded during the early stages of the introduction of Christianity to the Anglo-Saxons. The cathedral exhibits Romanesque and Gothic architecture, and is the seat of the Church of England.

Blaenavon iðnaðarlandslag

In the 19th century, Wales was the world's foremost producer of iron and coal. Blaenavon is an example of the landscape created by the industrial processes associated with the production of these materials. The site includes quarries, public buildings, workers' housing, and a railway.

Nokkrar minjar á heimsminjaskrá

Hér er dæmi um 26 heimsminjar sem eru á heimsminjaskrá.

Hvað er heimsminjaskrá?

Á ráðstefnu Sameinuðu þjóðanna um umhverfi mannsins, sem haldin var í Stokkhólmi árið 1972, viðurkenndu ríki nauðsyn verndunar þar sem það skaðar arfleifð allra þjóða heims ef einhver hluti hinnar menningarlegu eða náttúrulegu arfleifðar spillist eða hverfur.

Á sama ári var á þingi Menningarmálastofnunar Sameinuðu þjóðanna (UNESCO) gerður Sáttmáli um verndun menningar- og náttúruminja heimsins. Hvatinn að því var ákall um að bjarga Abu Simbel (Egyptalandi), Feneyjum (Ítalíu), Moenjodaro (Pakistan) og Borobodur (Indónesíu).

Ef ekki hefði verið gert samstillt átak á alþjóðavettvangi hefðu þessar minjar glatast fyrir fullt og allt. Af þessu spratt hugmyndin um að öll ríki sem til þess væru reiðubúin deildu með sér ábyrgðinni á því að vernda helstu menningar- og náttúruminjar á jörðinni. Samkomulagið grundvallast á þeirri forsendu að ákveðnir staðir á jörðinni hafi sérstakt alþjóðlegt gildi og eigi sem slíkir að tilheyra sameiginlegri arfleifð mannkynsins. Þjóðirnar eða aðildarríkin, sem standa að samningnum, hafa sameinast í því verkefni að bera kennsl á og varðveita merkilegustu náttúru- og menningarminjar í heiminum. Aðildarríkin, sem standa að samningnum, virða að fullu fullveldi þjóða og forðast að skerða eignarrétt manna sem kveðið er á um í löggjöf viðkomandi þjóðar en líta svo á að alþjóðasamfélaginu í heild beri skylda til að vernda heimsminjar. Íslendingar gerðust aðilar að samningnum í desember árið 1995. Samningurinn er einstakur að því leyti að í honum eru náttúruvernd og friðun menningarminja tengd saman í einu skjali.

Menningarleg sjálfsmynd er nátengd náttúrunni sem hún þróast í. Alveg eins og áhrifa frá náttúrulegu umhverfi gætir oft í skapandi verkum mannkynsins bera sumir stórfenglegustu staðirnir í náttúrunni ummerki mannlegra athafna í árþúsundir. Til þess að fá samþykki á heimsminjaskrá þarf viðkomandi staður að vera einstakur í heiminum. Afmörkun hans þarf að vera skýr af hálfu viðkomandi ríkisstjórnar og full sátt þarf að ríkja um verndun, umsjón og rekstrarfyrirkomulag.

Staðir á heimsminjaskránni draga gjarnan að aukinn fjölda ferðamanna þannig að mikilvægi viðkomandi staða eykst í þjóðhagslegu tilliti. Heimsminjaskráin er talin vera afar öflugt tæki til minja- og náttúruverndar ekki síður en til uppbyggingar vandaðrar ferðaþjónustu í hverju landi.