Höfðar

Google Maps
Ornefni Atlas Hofdar C419

Höfðar

Hríshöfðar, eða Höfðar í daglegu máli, eru hæðir í hrauninu fyrir ofan Mosalág og Eyður. Brekkurnar í þeim vestanverðum nefnast Sláttubrekkur og einhvers staðar á hæðunum er getið er um örnefnið Hríshöfðaklett.

Skammt austan Hríshöfða er Ketilhöfði með samnefndum kletti á toppnum. Sunnan þeirra eru Hellishæð og Litla-Hellishæð og frá þeim liggur fjárgata vestur um Höfða að Skógarkoti.

Höfðar í frumheimildum

Ásgeir Jónasson frá Hrauntúni segir svo í grein sinni Örnefni í Þingvallahrauni í Árbók Hins íslenzka fornleifafélags 1937–1939:

„Norður frá [Klukkuhólum], einnig vestan í hallanum, er Viðarklettsskógur (39), með kletti þeim, er skógurinn ber nafn af, norðast og austast sunnan-undir svonefndum Höfðum (40); nær skógur þessi austur á fulla hæð Brúnar og niður að Eyðum (42), sem eru skógarlausar mosaflesjur.“

„Frá Litlu-Hellishæð hallar suðvestur að Viðarklettsskógi og vestur að Höfðum (53), sem eru skógi og grasi vaxnar hæðir og lautir, og ná þær norður að Mosalág, norður að Ketilhöfða (54). Vestan-í hallanum, niður að Mosalág, heita Sláttubrekkur (55). Mosalág er laut stór eða dalur norðan-undir Höfðum, vestan-undir Sláttubrekkum.“

Kristján Jóhannsson frá Skógarkoti, síðar bóndi á Gjábakka og Mjóanesi, svarar spurningalista (í kringum 1980–1984) sem starfsfólk Örnefnastofnunar samdi upp úr örnefnalýsingu Ásgeirs Jónassonar:

Mosalág? Mosalág er allbreiður dalur, grámosa klæddur ofan á hrauni, að honum liggja Hríshöfðar að sunnan, Sláttubrekkur og Brunabrekkur að austan, Magnúsarklettaskógur að norðan og Mosalágarhæð að vestan.“

20. Hvar eru Höfðar og hvernig? Höfðar er sama svæði og Hríshöfðar. Höfðar var daglega nafnið.“

25. Hvernig er Ketilhöfðaklettur? En Ketilhöfði? Hvernig er hann? Er vitað af hverju þessi nöfn eru dregin? Ketilhöfði er í austur og ofan við Hríshöfða. Allhár höfði vel gróinn að grasi og viði. Efst er stórgerður klettur klofinn austur vestur og hefur ef til vill verið skjól heyskaparfólki.“

26. Voru Sláttubrekkur slegnar? Frá Þingvöllum? Sláttubrekkur liggja norðan við höfðann, trúlega frá Skógarkoti.“

Pétur J. Jóhannsson frá Skógarkoti, síðar bóndi í Mjóanesi, merkti Höfða (ritháttur: Höfði) inn á útprentaða loftmynd á 9. áratug síðustu aldar við núverandi staðsetningu. Næst á eftir merkti hann Hríshöfðaklett á ótilgreindri staðsetningu.

Heimildir

Tengd örnefni