Þingvallahellir
Þingvallahellir er lítill skúti norðaustan Böðvarshóls, þar sem kindur voru geymdar að vetrarlagi.
Þingvallahellir í frumheimildum
Ásgeir Jónasson frá Hrauntúni segir svo í grein sinni Örnefni í Þingvallahrauni í Árbók Hins íslenzka fornleifafélags 1937–1939:
„Norðaustur af [Böðvarshóli] er Þingvallahellir (29). Var hann um langt skeið notaður til fjárgeymslu á vetrum frá Þingvöllum; var hann þó að öllu leyti illur til þeirrar notkunar, eins og flestir hraunhellar eru, einkum ef þeir eru lágir, því að fjeð reitir ullina af hryggnum í berginu, og blautir verða þeir, þegar gólfið er orðið þjett af áburðinum; og alltaf er í þeim bergleki.“
Kristján Jóhannsson frá Skógarkoti, síðar bóndi á Gjábakka og Mjóanesi, svarar spurningalista (í kringum 1980–1984) sem starfsfólk Örnefnastofnunar samdi upp úr örnefnalýsingu Ásgeirs Jónassonar:
„8. Hvar er Þingvallahellir? Þingvallahellar eru 2. Sá eldri er uppi í hallanum austur frá Vellankötlu en sá yngri sem fannst skömmu fyrir síðustu aldamót er norðan við Litlugjá, skammt fyrir ofan Skúta.“
Björn Th. Björnsson listfræðingur segir svo um hellinn í bók sinni Þingvellir – staðir og leiðir (2. útg., 1987), bls. 167:
„Hann er undir grónum hraunhól, með nokkurri hleðslu við munnann, sem víðirunni hefur þó vaxið fyrir að nokkru leyti. Fremst er hann lágur, enda gólf þar hækkað af mold og grjóti, en innar víkkar hann og hækkar, með hellulögn í gólfi, og hefur á að gizka rúmað 60 fjár.“
Pétur J. Jóhannsson frá Skógarkoti, síðar bóndi í Mjóanesi, merkti Þingvallahelli inn á útprentaða loftmynd á 9. áratug síðustu aldar við núverandi staðsetningu.
Heimildir
Björn Th. Björnsson. (1987). Þingvellir – staðir og leiðir (2. útg.). Bókaútgáfa Menningarsjóðs.
Pétur J. Jóhannsson. (e.d.). Þingvallaþankar og lýsing eyðibýla. Örnefnastofnun Íslands.